Pani Róża sięga po zeszyt z przepisami kulinarnymi, który jest w jej rodzinie od czterech pokoleń. Zapisany ręcznie po polsku i po niemiecku kryje w sobie tajemnice smaku wszelkich potraw od pieczeni po pączki.
– Kiedy byłam dzieckiem, smażyło się je przez cały karnawał, czyli mięsopust. Oczywiście, na tłusty czwartek pączki były obowiązkowo. A ostatni raz w tzw. Rosenmontag, czyli Różany Poniedziałek, na dwa dni przed Środą Popielcową – opowiada.
Tłusty czwartek 2025 – pączki z Różą i sekret gospodyni
– Do zrobienia pączków trzeba mieć – obok serca do tej roboty – mąkę, cukier, jajka, najlepiej swojskie od własnych kur. Nie może zabraknąć drożdży, cukru waniliowego. Na nadzienie nadaje się zarówno marmolada z różą, jak i własne powidła – mówi Róża Zgorzelska.
– Na pączki z różą na tłusty czwartek brało się szczególną odmianę róż. Tych samych, z których można było zrobić nie tylko konfiturę do pączków, ale także – na bazie cukru i spirytusu – wodę różaną. W naszych przydomowych sadach rosła także specjalna odmiana śliwek. Z nich powidła do pączków były najlepsze – wspomina.
– Zdradzę Czytelnikom „O!Polskiej” jeden ważny chwyt – dodaje pani Róża. – Żeby pączki w czasie smażenia nie nasiąkały tłuszczem, do ciasta trzeba dodać nieco spirytusu, dawniej dodawano samogon, ale spełni tę rolę także zwykła wódka.
Co zrobić, by pączki nie „sklapły”
W przygotowaniu pączków do pieczenia pomagają pani Róży dwie inne mieszkanki Biedrzychowic: Helena Kurzela i Lucyna Rak.
– W pomieszczeniu, w którym wyrabia się ciasto na pączki, musi być ciepło, inaczej pączki nam „sklapną” – podkreśla pani Lucyna. – Żeby moje pączki były odpowiedniej wielkości i były pięknie okrągłe, do ich wycinania używam kupionego w sklepie przyrządu do wycinania i sklejania pierogów. Można te użyć filiżanki. Na wycięte krążki ciasta kładziemy nadzienie, a następnie pączki starannie zamykamy. Ściskamy, podtrzymując od spodu, żeby się w czasie smażenia nie otwarły. Dorodne okrągłe pączki można już wrzucać do garnka z rozgrzanym smalcem.

Panie zdradzają przy tym jeszcze jeden sekret. Żeby sprawdzić, czy tłuszcz jest odpowiednio gorący, można wrzucić do niego nieduży kawałek surowego ciasta. Smażące się pączki trzeba w odpowiednim momencie odwrócić.
– Nasze babcie używały do tego igły. Współczesne gospodynie mają do dyspozycji wykałaczki lub wygodniejsze, bo dłuższe, patyczki do szaszłyków – opisuje pani Róża.
Usmażone i rumiane pączki wystarczy już tylko posypać cukrem pudrem i kraple – jak mówi się na nie w Biedrzychowicach – są gotowe. Smacznego!
Tłusty czwartek 2025 – przepis na pączki z książki „Śląski tygiel kulinarny” (wyd. Stowarzyszenie „Odnowa Wsi Biedrzychowice”)
Składniki (wersja 1):
- 1 kg mąki pszennej
- 150 g margaryny (lub masła)
- 6 żółtek
- 0,5 l mleka gotowanego
- 100 g drożdży
- szczypta soli
Składniki (wersja 2):
- 0,5 kg mąki pszennej
- 60 g cukru
- 60 g masła (lub margaryny)
- 6 żółtek
- 250 ml mleka
- 50-70 g drożdży
- szczypta soli
- 1 łyżeczka spirytusu
- dodatkowo dżem lub marmolada
Wykonanie:
- Roztapiamy margarynę lub masło i dodajemy pozostałe składniki (wersja 1 lub 2).
- Ciasto ugniatamy w misie po czym odstawiamy na godzinę do wyrośnięcia.
- Napuchnięte ciasto kroimy pod rozmiar pączków, dodajemy dżem lub marmoladę. Następnie ciasto wkładamy do rynki z olejem i pieczemy na złocisty kolor.
Czytaj także: Przepisy na smakowite pączki sprzed lat
***
Odważne komentarze, unikalna publicystyka, pasjonujące reportaże i rozmowy – czytaj w najnowszym numerze tygodnika „O!Polska”. Do kupienia w punktach sprzedaży prasy w regionie oraz w formie e-wydania



