Limit ryczałtu w 2027 roku
Pakiet zmian podatkowych premier Donald Tusk i minister finansów Andrzej Domański zapowiedzieli 19 sierpnia 2026 r. Dwa dni później projekt pojawił się w Rządowym Centrum Legislacji pod numerem UD458. Najwięcej mówi się o nowej skali PIT, ale dla przedsiębiorców ważniejsza jest zmiana w ryczałcie. Limit przychodów uprawniający do tej formy opodatkowania ma spaść z 2 mln euro do 250 tys. euro. W zależności od kursu euro to nieco ponad milion złotych rocznego przychodu.
Projekt wprowadza też drugi próg. Gdy przychód w danym roku przekroczy 300 tys. euro, nadwyżka ma być opodatkowana stawką 17 proc. W praktyce przedsiębiorca, który zmieści się w limicie w 2026 roku, a w 2027 roku mocno urośnie, zapłaci wyższy ryczałt od nadwyżki i straci prawo do tej formy od 2028 roku.
Skala zmian dotyczy wielu przedsiębiorców. Według danych Ministerstwa Finansów za 2024 rok przychody powyżej 250 tys. euro wykazało około 43 tys. ryczałtowców. Rząd tłumaczy zmianę powrotem do pierwotnej roli ryczałtu jako uproszczonej formy dla małych firm oraz większą sprawiedliwością systemu podatkowo-składkowego.
Kurs euro z 1 października i przychód z 2026 roku
Limit przelicza się na złote po średnim kursie euro NBP z pierwszego dnia roboczego października roku poprzedniego. Po kursie z 2025 roku 250 tys. euro to 1 064 650 zł. Kwotę obowiązującą w 2027 roku wyznaczy notowanie z 1 października 2026 r., czyli z najbliższego czwartku.
Najważniejsze pytanie dotyczy tego, który rok będzie się liczył. Obecna ustawa odnosi limit do przychodu z roku poprzedniego, a w projekcie nie widać zapowiedzi odejścia od tej zasady. Oznacza to, że o prawie do ryczałtu w 2027 roku najpewniej zdecyduje przychód zamknięty 31 grudnia 2026 r.
– Projekt jest na etapie prac rządowych, a jego ostateczna formuła może się jeszcze zmienić. Żeby nowe przepisy obowiązywały od stycznia, ustawa powinna zostać ogłoszona najpóźniej do 30 listopada 2026 r. Równolegle rząd 22 września przyjął drugi projekt, UD116, który również zmienia zasady ryczałtu – mówi Iwona Sikorska z biura rachunkowego iKsięgowa.
Kogo w powiecie świdnickim dotyczą zmiany w ryczałcie?
W powiecie świdnickim działa ponad 13,7 tys. jednoosobowych firm. Przychód na poziomie miliona złotych brzmi jak domena dużego biznesu, ale w lokalnej gospodarce osiąga go wiele małych, kilkuosobowych przedsiębiorstw. Przykładem jest ekipa budowlana ze Świebodzic, która prowadzi kilka inwestycji rocznie i sama kupuje materiały. Podobnie zakład kamieniarski ze Strzegomia wysyłający wyroby do klientów w Niemczech, hurtownia w Żarowie czy programista ze Świdnicy pracujący zdalnie dla firm z Wrocławia.
Każda z tych firm odczuje zmianę inaczej. Na ryczałcie podatek liczy się od przychodu, bez odliczania kosztów. Na podatku liniowym i skali podatkowej płaci się od dochodu, czyli od przychodu pomniejszonego o koszty. Decydujące znaczenie ma więc marża.
Poniższa tabela pokazuje, przy jakiej marży ryczałt i podatek liniowy dają podobny podatek dochodowy. To uproszczone wyliczenie, które pomija składki ZUS, składkę zdrowotną i daninę solidarnościową.
| Stawka ryczałtu | Przykładowe rodzaje działalności | Marża, przy której ryczałt i 19% podatek liniowy dają podobny podatek |
| 3% | handel | ok. 16% |
| 5,5% | budownictwo, działalność wytwórcza | ok. 29% |
| 8,5% | część usług, np. fryzjerskie i kosmetyczne | ok. 45% |
| 12% | m.in. usługi IT | ok. 63% |
Z tabeli wynika wniosek, że firma budowlana z marżą 15 proc. zapłaci na podatku liniowym niższy podatek dochodowy niż na ryczałcie, bo 19 proc. od niewielkiego dochodu to mniej niż 5,5 proc. od całego przychodu. Najwięcej tracą firmy usługowe z wysoką marżą i niewielkimi kosztami. Dla konsultanta IT z przychodem 1,2 mln zł i kosztami na poziomie 10 proc. przejście z ryczałtu na podatek liniowy oznacza o ok. 65 tys. zł wyższy podatek rocznie. Przy przedsiębiorcy z przychodem 2 mln zł i dochodem 1,6 mln zł różnica przekracza 145 tys. zł rocznie.
Ryczałt, podatek liniowy czy skala podatkowa w 2027 roku
Firmy, które stracą prawo do ryczałtu, wybiorą między skalą podatkową a podatkiem liniowym. Obie formy także się zmienią.
W skali podatkowej projekt podnosi pierwszy próg ze 120 do 130 tys. zł i wprowadza stawkę 24 proc. dla dochodów od 130 do 150 tys. zł. Stawka 32 proc. obejmie dochód powyżej 150 tys. zł, a kwota wolna zostaje na poziomie 30 tys. zł. Maksymalna oszczędność wynosi ok. 3,6 tys. zł rocznie. Podatek liniowy zachowuje dotychczasową konstrukcję. Przy wysokich dochodach wzrośnie za to danina solidarnościowa: z 4 do 5 proc. nadwyżki dochodu ponad 1 mln zł.
– Przy porównywaniu form opodatkowania przedsiębiorcy najczęściej patrzą wyłącznie na stawkę podatku. Do pełnego rachunku potrzebna jest też składka zdrowotna, liczona w każdej formie inaczej. Na ryczałcie jej wysokość zależy od progu przychodów, na podatku liniowym wynosi 4,9 proc. dochodu, a na skali 9 proc. Przy dochodzie liczonym w setkach tysięcy złotych ta różnica potrafi przechylić wynik na korzyść innej formy, niż wskazywałby sam podatek – wyjaśnia Iwona Sikorska z biura księgowego iKsięgowa.
Co zrobić do 31 grudnia 2026 roku?
Przedsiębiorcy, których przychód zbliża się do miliona złotych, mają przed sobą kilka konkretnych kroków:
- Zsumuj przychód od 1 stycznia 2026 r. i oszacuj, ile wyniesie do końca roku, wliczając zlecenia już zaplanowane na listopad i grudzień.
- Sprawdź daty powstania przychodu. Na ryczałcie przychód powstaje w dniu wykonania usługi lub wydania towaru, najpóźniej w dniu wystawienia faktury. Grudniowa faktura opłacona w styczniu obciąża więc rok 2026.
- Po 1 października przelicz limit po nowym kursie NBP i porównaj go ze swoimi prognozami.
- Zamów w biurze rachunkowym symulację podatku na ryczałcie, podatku liniowym i skali, łącznie ze składką zdrowotną.
- Śledź prace nad projektem do końca listopada, bo przepisy mogą się jeszcze zmienić.
- Zapisz w kalendarzu 20 lutego 2027 r. To termin złożenia oświadczenia o wyborze formy opodatkowania, jeśli pierwszy przychód w nowym roku pojawi się w styczniu. Oświadczenie składa się przez CEIDG albo w urzędzie skarbowym.
Przedsiębiorca, który straci prawo do ryczałtu i nie złoży oświadczenia o wyborze podatku liniowego, będzie rozliczał się według skali podatkowej.
Nowe obowiązki po odejściu z ryczałtu
Zmiana formy opodatkowania oznacza też zmianę codziennej ewidencji. Firmy rozliczające się podatkiem liniowym lub według skali prowadzą podatkową księgę przychodów i rozchodów, w której każdy koszt musi być udokumentowany i związany z działalnością. Na dzień rozpoczęcia prowadzenia księgi trzeba sporządzić spis z natury towarów i materiałów. Dla firmy handlowej czy zakładu kamieniarskiego z dużym magazynem to spore zadanie organizacyjne na przełomie roku.
Zapowiadane zmiany mogą oznaczać dla części firm z regionu kilkadziesiąt tysięcy złotych różnicy w podatku rocznie, a dla innych lepszy wynik niż dotychczas. Odpowiedź daje dopiero rachunek oparty na liczbach konkretnej firmy, a najlepszy moment, żeby go zrobić, przypada na ostatni kwartał tego roku.
