
Jakie są prawa pacjenta? Jako pacjent masz prawo do: świadczeń zdrowotnych, tajemnicy informacji oraz uzyskania informacji o swoim zdrowiu. Także do dostępu do dokumentacji medycznej, poszanowania intymności i godności, poszanowania życia prywatnego i rodzinnego. Również do wyrażenia zgody na udzielenie określonych świadczeń, zgłaszania działań niepożądanych produktów leczniczych, zgłaszania sprzeciwu wobec opinii albo orzeczenia lekarza, opieki duszpasterskiej, przechowywania rzeczy wartościowych w depozycie.
Masz prawo do równego dostępu do świadczeń opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych. Sposób udzielania Ci pomocy medycznej i procedury z tym związane muszą odpowiadać wymaganiom aktualnej wiedzy medycznej. Jeżeli istnieją ograniczenia w możliwości udzielania odpowiednich świadczeń, masz prawo do przejrzystej, obiektywnej, opartej na kryteriach medycznych procedury ustalającej kolejność dostępu do tych świadczeń (tzw. kolejki). Każdy, kto ma prawo do świadczeń opieki zdrowotnej, otrzymuje pomoc medyczną na takim samym poziomie.
Masz prawo do natychmiastowego otrzymania pomocy medycznej, bez skierowania, w stanie nagłym – jeśli jest zagrożone Twoje zdrowie lub życie. W stanach nagłych masz prawo skorzystać z pomocy lekarza, który nie jest lekarzem ubezpieczenia zdrowotnego, w zakresie niezbędnych świadczeń opieki zdrowotnej. Prawo do natychmiastowej pomocy medycznej, bez skierowania, ma także kobieta w czasie porodu.
Prawa pacjenta – w tym do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego
W trakcie pobytu w stacjonarnym podmiocie leczniczym (np. w szpitalu, zakładzie opiekuńczo-leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym, zakładzie rehabilitacji leczniczej, sanatorium) masz prawo do kontaktu osobistego, telefonicznego lub korespondencyjnego z innymi osobami.
Przysługuje Ci również prawo do odmowy takiego kontaktu. Placówka nie może w żaden sposób utrudniać Ci kontaktu. Powinna natomiast określić czas i miejsce spotkań oraz możliwość kontaktu telefonicznego czy listowego.
Masz prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej ze strony osób przez Ciebie wskazanych. Dodatkowa opieka pielęgnacyjna polega również na sprawowaniu opieki nad pacjentką w okresie ciąży, porodu i połogu.
Prawa pacjenta w szpitalu
- Masz prawo do informacji o swoich prawach. Taka informacja powinna być umieszczona w miejscu ogólnodostępnym.
- Masz prawo do informacji o rodzaju i zakresie świadczeń zdrowotnych udzielanych przez podmiot leczniczy, w tym o profilaktycznych programach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych, realizowanych przez ten podmiot.
- Masz prawo do leczenia szpitalnego na podstawie skierowania wystawionego przez lekarza (w tym lekarza, który nie jest lekarzem ubezpieczenia zdrowotnego). W stanach nagłych masz prawo do natychmiastowej pomocy medycznej, bez skierowania.
- Masz prawo żądać, aby lekarz, który udziela Ci świadczeń zdrowotnych, zasięgnął opinii innego lekarza lub zwołał konsylium lekarskie. Lekarz może jednak odmówić zasięgnięcia opinii innego lekarza, jeżeli uzna to za bezzasadne.
- Masz prawo do bezpłatnych środków farmaceutycznych i materiałów medycznych. Personel medyczny nie może prosić Cię o zaopatrzenie się w jakiekolwiek materiały medyczne podczas Twojego pobytu w szpitalu.
- Masz prawo do pomieszczenia oraz wyżywienia adekwatnych do Twojego stanu zdrowia.
- Masz prawo do bezpłatnego transportu sanitarnego (w tym lotniczego) do najbliższego podmiotu, z którym NFZ zawarł umowę o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej, oraz z powrotem, na zlecenie lekarza ubezpieczenia zdrowotnego.
- Masz prawo do poszanowania godności i intymności. W trakcie udzielania Ci pomocy medycznej powinny być obecne tylko te osoby, które są niezbędne ze względu na rodzaj świadczenia. Uczestnictwo innych osób (w tym osób wykonujących zawód medyczny oraz studentów uczelni medycznych) wymaga zgody pacjenta i lekarza, który udziela świadczenia medycznego. W klinikach oraz w szpitalach uczelni medycznych studenci często są obecni przy badaniach oraz zabiegach medycznych, by obserwować ich przebieg. Lekarz jednak musi zadbać o to, aby liczba studentów i ich zachowanie nie naruszały Twojego prawa do intymności.
- Masz prawo przygotować się do badania lub zabiegu w osobnym, osłoniętym miejscu. Tak aby nie można było Cię oglądać ani podsłuchać. Jeżeli jesteś unieruchomiony w łóżku lub obłożnie chory i przebywasz w sali wieloosobowej, masz prawo oczekiwać, że badanie lub zabieg będą przeprowadzone z poszanowaniem intymności i godności – za parawanem lub zasłonką. Lekarz nie powinien omawiać Twojej choroby i zadawać Ci intymnych pytań w obecności innych pacjentów.
- Masz prawo do wyczerpującej i zrozumiałej informacji o swoim stanie zdrowia., a także do zachowania tajemnicy informacji na Twój temat. Możesz wypisać się ze szpitala na własne żądanie. Wcześniej jednak lekarz ma obowiązek w jasny sposób poinformować Cię o przewidzianych konsekwencjach dla Twojego zdrowia i życia.
- Masz prawo dostępu do dokumentacji medycznej dotyczącej Twojego stanu zdrowia oraz udzielonych świadczeń zdrowotnych. Po zakończonym leczeniu szpitalnym powinieneś otrzymać kartę informacyjną dotyczącą rozpoznania choroby. A także wyników badań, zastosowanego leczenia, terminów wykonanych zabiegów, dalszych wskazań, czasu zwolnienia od pracy, adnotacji o zapisanych lekach oraz terminach planowanych konsultacji.
- Masz prawo do poszanowania Twojego życia prywatnego i rodzinnego. Masz prawo do dodatkowej opieki pielęgnacyjnej ze strony osób przez Ciebie wskazanych. Dodatkowa opieka pielęgnacyjna polega również na sprawowaniu opieki nad pacjentką w okresie ciąży, porodu i połogu.
- Masz prawo do opieki duszpasterskiej. Jeśli Twój stan zdrowia się pogarsza lub Twoje życie jest zagrożone, stacjonarny podmiot leczniczy (np. szpital, zakład opiekuńczo-leczniczy, zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy, zakład rehabilitacji leczniczej, sanatorium) ma obowiązek umożliwić Ci kontakt z duchownym Twojego wyznania.
- Masz prawo zgłosić sprzeciw wobec opinii albo orzeczenia lekarza, a także prawo do dochodzenia swoich praw.
- Masz prawo nie zgodzić się być dawcą organów lub tkanek po swojej śmierci. Jeżeli nie chcesz być dawcą organów lub tkanek po śmierci, musisz za życia wyrazić sprzeciw. Możesz to zrobić poprzez wpis w centralnym rejestrze zgłoszonych sprzeciwów. Ważne jest też oświadczenie pisemne z własnoręcznym podpisem. Może być to poprzez oświadczenie ustne złożone w obecności co najmniej dwóch świadków, pisemnie przez nich potwierdzone.
Jak złożyć skargę do NFZ
Każdy pacjent ma prawo do właściwej opieki zdrowotnej. Jeśli w placówce medycznej działającej w ramach umowy z NFZ spotkała Cię sytuacja, która budzi Twoje wątpliwości, masz prawo zgłosić skargę.
Skarga do NFZ dotyczy wyłącznie placówek, które mają podpisaną umowę z Funduszem.
Możesz ją złożyć, jeśli:
- odmówiono Ci zapisu do lekarza, mimo dostępnych terminów;
- nie wykonano Ci zleconych badań;
- kazano Ci zapłacić za świadczenie, które jest refundowane przez NFZ;
- masz trudności z rejestracją – np. zapisy są dostępne wyłącznie osobiście w określonym terminie;
- lekarz nie przyjmował pacjentów w godzinach, w których powinien.
Wybierz najwygodniejszy dla siebie sposób:
- przez e-formularz (Zgłoszenie skargi lub wniosku otwiera się w nowej karcie);
- osobiście – odwiedź oddział wojewódzki NFZ lub jego delegaturę; listownie – wyślij skargę pocztą na adres właściwego oddziału;
- faksem – prześlij dokument na numer NFZ; e-mailem. Pamiętaj, by podać swoje imię, nazwisko i adres;
- przez ePUAP lub e-Doręczenia – skorzystaj z platformy.
Czytaj też: Rowery miejskie w Opolu na 12 stacjach – lokalizacje i cennik
***
Odważne komentarze, unikalna publicystyka, pasjonujące reportaże i rozmowy – czytaj w najnowszym numerze tygodnika „O!Polska”. Do kupienia w punktach sprzedaży prasy w regionie oraz w formie e-wydania




